Πτυχιούχος Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας ΑΠΘ.

Κάτοχος Μεταπτυχιακού τίτλου στις Αγγλικές και Αμερικανικές Σπουδές.

Στο «Τέλος Καλό Όλα Καλά» ο Σαίξπηρ έγραψε ένα πολύ όμορφο τρίστιχο για τη φύση των προσδοκιών που έμελλε να μοιράζεται στην εποχή των social media με μια πιο απλή και κουτσουρεμένη μορφή, κατακρεουργώντας την ποιητική γραφή του μεγάλου δραματουργού. «Οι προσδοκίες είναι οι ρίζες όλων των θλίψεων» είναι το τσιτάτο που χρησιμοποιούμε πλέον. Σήμερα θα γράψω για μια οικογένεια ιδιοφυών η οποία απέτυχε παταγωδώς να ανταποκριθεί στις προσδοκίες που τους είχαν επιβάλλει οι καταστάσεις, μια οικογένεια στην οποία μπορεί να νιώσει κοντά κάθε άνθρωπος.

Τις τελευταίες μέρες έχω πιάσει τις ταινίες ενός πολύ αγαπημένου σκηνοθέτη με τη σειρά. Μιλάω για τον Wes Anderson, ο οποίος έχει κερδίσει τον σεβασμό του κινηματογραφικού κόσμου μέσα από τις καταπληκτικές ταινίες του και έχει καταφέρει να δημιουργήσει ένα καλλιτεχνικό στυλ που είναι ξεκάθαρα δικό του και που του έχει δώσει τον τίτλο του auteur, του δημιουργού που έχει απόλυτο έλεγχο μιας συλλογικής προσπάθειας όπως είναι ένα φιλμ, εμφυσώντας το όραμα του σε κάθε πτυχή του έργου του. Όταν είδαμε πριν λίγες μέρες το trailer της καινούριας του ταινίας “The French Dispatch” που θα κυκλοφορήσει το καλοκαίρι (κατάστασης επιτρεπούσης), πραγματικά δε χρειαζόταν καν να αναγράφεται το όνομα του για να καταλάβουμε το χαρακτηριστικό του στυλ κινηματογράφησης.

Συμμετρικά και ελεγχόμενα επίπεδα πλάνα που σου δίνουν την ιδέα πως κινείσαι μέσα σε έναν κόσμο-κουκλοθέατρο (άλλωστε οι ταινίες του έχουν αυτό το μοτίβο των storybooks, των παιδικών βιβλίων με τις χειροτεχνίες που πετάγονται από τις σελίδες και «ζωντανεύουν» την ιστορία), ταιριαστές με το ύφος του έργου παλέτες χρωμάτων των οποίων το μιξάρισμα παραπέμπει σε συγκεκριμένες σκηνές και συναισθήματα (τα πιο «βαριά» καφέ των Royal Tenenbaums vs. τα πιο φωτεινά ροζ του Grand Budapest Hotel), η προσεκτική επιμέλεια των κοστουμιών, των οποίων η συνέπεια βοηθάει στο να σκεφτόμαστε τους χαρακτήρες με το συγκεκριμένο τους λουκ (δεν σημαίνει πως κάθε κοστούμι θα ναι χαρακτηριστικό όπως μια στολή στην αρχή, αλλά πως θα εξελιχθεί σε στολή με τη συνέπεια του στο μυαλό μας. Πόσο εμβληματικό ήταν άραγε το μαύρο δερμάτινο κοστούμι με τις σιδερογροθιές του Willem Dafoe στο Grand Budapest Hotel;), ακόμα και η χρησιμοποίηση συγκεκριμένων γραμματοσειρών για να πετύχει το αγαπημένο του αισθητικό αποτέλεσμα (Futura και Helvetica). Ο Anderson είναι σκηνοθέτης που αφήνει το στίγμα του στις δημιουργίες του όπως ο Hideo Kojima στα βιντεοπαιχνίδια του ή ο Kurt Cobain στα τραγούδια των Nirvana. Και το Royal Tenenbaums, για το οποίο θα γράψω, είναι ίσως το έργο με το μεγαλύτερο στίγμα του, το αποκορύφωμα της δουλειάς του.

Πρόκειται για dramedy όπως το λένε οι Αμερικάνοι, μια κωμωδία-δράμα, ένα δυνατό κράμα δραματικών συγκινήσεων και κωμικών στοιχείων. Βασισμένη σε ένα μη υπάρχον μυθιστόρημα (άλλη λόξα του Anderson η δημιουργία της εναλλακτικής πραγματικότητας) με μια αφήγηση που παραπέμπει στα γραπτά του J.D. Salinger (συγγραφέα του Φύλακα στη Σίκαλη), η ταινία ακολουθεί τη ζωή τριών προικισμένων αδερφών που χαίρουν μεγάλης επιτυχίας σε νεαρή ηλικία, ο καθένας στον τομέα του, αλλά και μεγάλης απογοήτευσης και αποτυχίας όντας ενήλικες. Ο εκκεντρικός πατέρας των παιδιών, ο Royal Tenenbaum, τον οποίο υποδύεται ο υπέροχος Gene Hackman, φεύγει από το σπίτι όταν τα παιδιά ήταν ακόμα έφηβοι (με την μητέρα τους Etheline να επωμίζεται όλα τα γονεϊκά βάρη) και γυρίζει κοντά στην αρχή της ταινίας, προσπαθώντας να ξανακερδίσει την οικογένεια του πίσω και να συμφιλιωθεί με τα παιδιά του που τόσο πλήγωσε. Η ταινία επιφανειακά είναι μια ιστορία που καταλήγει σε μια τρυφερή συμφιλίωση (μετά από χίλια κύματα βέβαια). Υπάρχει όμως και ένα βαθύτερο μήνυμα που περνάει και αυτό είναι το πόσο σημαντική είναι μια σταθερή, ενθαρρυντική και χωρίς προβλήματα οικογένεια στην εξέλιξη και ωριμότητα των ανθρώπων, τονίζοντας δε πόσο εύκολα μια προβληματική κατάσταση στο σπίτι μπορεί να γίνει τροχοπέδη στην ψυχολογική ανάπτυξη του ατόμου (πόσο μάλλον όταν συνοδεύεται με μεγάλες προσδοκίες), ή αλλιώς baggage, «βαλίτσες» με αρνητικά ερεθίσματα και εμπειρίες που κουβαλάς μια ζωή μαζί σου σε ό,τι σχέση κάνεις δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο προβλημάτων και αποτυχιών.

Η Οικογένεια Τένενμπάουμ είναι μια ιστορία για την αποτυχία της πραγματικότητας να ανταποκριθεί στις πολύ ψηλές προσδοκίες της νεαρής ηλικίας. Ένα ξεκάθαρα τραγικό μοτίβο πίσω από τη φανταχτερή κωμική επιφάνεια του φιλμ. Στον κινηματογράφο πολλές φορές χρησιμοποιείται ο όρος rosebud (ο οποίος πάρθηκε από την τελευταία λέξη του Πολίτη Κέιν στο νεκροκρέβατο του) για να χαρακτηρίσει ένα μυστήριο, κάτι στο παρελθόν του χαρακτήρα που τον «έπλασε», τον άλλαξε και τον έκανε αυτό που είναι. Στη ζωή του Chas (Ben Stiller), της Margot (Gwyneth Paltrow), του Richie (Luke Wilson) και του παιδικού τους φίλου Eli (Owen Wilson), το rosebud τους μπορούμε να το βρούμε στη μορφή του Royal Tenenbaum.

Και τα τρία παιδιά του Royal, όπως και ο φίλος τους που έμενε απέναντι τους, μεγάλωσαν με μεγάλα όνειρα και υψηλές προσδοκίες, οι οποίες εν τέλει δεν έγιναν πραγματικότητα μιας και το βάρος της ζωής τους έκοψε τα φτερά. Το rosebud του Eli είναι πως ήθελε από μικρός να είναι ένας προικισμένος Tenenbaum όπως οι φίλοι του, γι’ αυτό και στην ενήλικη του ζωή προσπάθησε πάρα πολύ να είναι το next big thing στη συγγραφή western βιβλίων. Ο Chas, ο μεγαλύτερος από τα τρία αδέρφια και γεννημένη ιδιοφυΐα στα μαθηματικά και στις επιχειρήσεις, ήθελε να γίνει καλύτερος πατέρας από τον δικό του που τους παράτησε. H Margot είχε κερδίσει τεράστια υποτροφία για τα θεατρικά έργα που έγραφε ως παιδί. Ούσα υιοθετημένη (κάτι που ο Royal δεν έπαψε να υπενθυμίζει) ήθελε απλά να αγαπηθεί και ο Richie, παιδί-θαύμα όσον αφορά το τένις, έτρεφε μια απαγορευμένη αλλά πολύ τρυφερή αγάπη για την αδερφή του. Ακόμα και ο Royal έχει το δικό του rosebud με τον χαμό των γονιών του.

Οι προσδοκίες όλων όμως έπεσαν στο κενό. Ο Eli δεν κατάφερε ποτέ να φτάσει το όνειρο του και να είναι πραγματικά χαρούμενος παρά όλη την επιτυχία που είχε ως συγγραφέας και εθίστηκε στα ναρκωτικά. Ο Chas, μετά τον θάνατο της γυναίκας του σε ένα τρομερό ατύχημα με αεροπλάνο (από το οποίο το μόνο που γλίτωσε ήταν ο σκύλος τους ο Buckley), έγινε ένας υπερπροστατευτικός πατέρας, ο οποίος «έπνιγε» τα παιδιά του με τον έλεγχο του αποξενώνοντας τα εντελώς, όπως και ο Royal (ο φαύλος κύκλος είναι πεντακάθαρος εδώ). Η Margot πετούσε τον εαυτό της σε διάφορες σχέσεις, αν και παντρεμένη, μπας και μπορέσει να καλύψει ποτέ το κενό μέσα της που είχε δημιουργηθεί από την απόρριψη του πατέρα της. O Richie κατέστρεψε την καριέρα του ως τενίστας με μια τραγική εμφάνιση λόγω της εμμονικής του αγάπης για την Margot, γυρίζοντας τον κόσμο σε μια προσπάθεια να βρει έναν τρόπο να ζήσει χωρίς αυτή.

Η ταινία κλιμακώνεται απίστευτα στη σκηνή αφού μάθει ο Richie για τις σχέσεις της αδερφής του με άλλους άντρες, όπως και με τον κολλητό του τον Eli. Η σκηνή του ξυρίσματος υπό τους ήχους του Needle in The Hay του Elliott Smith είναι μια από τις πιο δυνατές που έχω δει σε ταινία. Ο Richie ξυρίζει τα μακριά του μαλλιά και τα μούσια του και αναφωνεί «Αύριο θα αυτοκτονήσω» πριν κόψει τις φλέβες του στον γεμάτο τρίχες νιπτήρα. Η σκηνή της μεταμόρφωσης του Richie είναι συμβολική, αφού πετάει τον κεφαλόδεσμο του και αλλάζει εντελώς την εμφάνιση του που ήταν χαρακτηριστική από τότε που ήταν μικρό παιδάκι. Το ότι αναφωνεί πως θα αυτοκτονήσει αύριο αλλά κόβει τις φλέβες του στο αμέσως επόμενο καρέ δείχνει πως αυτό ήταν κάτι που το είπε πολλές φορές στη ζωή του, αλλά τον κρατούσε η ελπίδα της Margot. Όταν όμως κατέρρευσε μια και καλή η εξιδανικευμένη εικόνα της αδερφής του αλλά και ενός τέλειου μέλλοντος μαζί της μετά από αυτά που έμαθε, συνειδητοποίησε πως δεν έχει λόγο να ζει πλέον.

Όλοι οι βασικοί χαρακτήρες της ταινίας ζουν σε μια πραγματικότητα η οποία δεν μπόρεσε ποτέ να τους φέρει κοντά στα όνειρα τους. Αντίθετα τους πέταξε σε έναν απύθμενο λάκκο απελπισίας. Ο Richie είναι απλά αυτός που δρα στην απόγνωση του. Αυτή η σκηνή έγινε ακόμα μια εμβληματική μετά τον θάνατο του τραγουδιστή του μουσικού χαλιού της, του Elliott Smith, ο οποίος βρέθηκε νεκρός δύο χρόνια μετά την κυκλοφορία της ταινίας με δύο μαχαιριές στο στήθος, οι οποίες δεν διαπιστώθηκε ποτέ αν ήταν αυτοτραυματισμός, όπως και η απόπειρα αυτοκτονίας του Owen Wilson, ο οποίος βοήθησε τον Anderson και με το σενάριο, έξι χρόνια μετά, το 2007.

Ο Richie εν τέλει κατάφερε να κρατηθεί στη ζωή και να αποκαλύψει στην αδερφή του τα αισθήματα του (τα οποία αν και ήταν αμοιβαία δεν θα έβρισκαν ποτέ γόνιμο έδαφος για να ευδοκιμήσουν λόγω της αδερφικής τους σχέσης) και έλυσε κατά κάποιο τρόπο το πρόβλημα που τον κρατούσε στάσιμο ενώ βρίσκει νέο νόημα στη ζωή του διδάσκοντας τένις σε μικρά παιδιά. Η Margot επίσης, με την εξομολόγηση του Richie, γνώρισε για πρώτη φορά την βαθιά αγάπη που έψαχνε χρόνια σε εφήμερες σχέσεις, ξέφυγε από την καταθλιπτική της μουργέλα και ξεκίνησε να γράφει ξανά, αφού λίγο καιρό αργότερα κυκλοφορεί το νέο της θεατρικό που ήταν βασισμένο στην οικογένεια της. Η ταινία κλείνει με μια γλυκιά νότα αισιοδοξίας, με την οικογένεια να έχει μαζέψει τα κομμάτια της μετά από ένα κωμικό ατύχημα του Eli, ο οποίος πατάει με το αμάξι του τον Buckley, τον σκύλο του Chas και των διδύμων, κόβοντας μια και καλή την σχέση με το θλιβερό παρελθόν και «πιέζοντας» συμβολικά τον Chas (αλλά και τον εαυτό του αφού αργότερα μπαίνει σε κέντρο αποτοξίνωσης) να κάνει το βήμα παραπέρα στη ζωή του, όντας κολλημένος στην στιγμή που η γυναίκα του έχασε τη ζωή της. Ο Royal τελικώς μπόρεσε να διορθώσει τις σχέσεις του με τα παιδιά και τα εγγόνια του πριν πεθάνει, αφού εξιλεώθηκε και αυτός συμβολικά μιας και η δική του εμφάνιση μετά από τόσα χρόνια ήταν το εφαλτήριο για να επιλύσουν τα παιδιά του τα σοβαρά ψυχολογικά τους αδιέξοδα. Ο Chas, ο οποίος ήταν και ο πιο επηρεασμένος από την έξοδο του πατέρα του από τη ζωή του, ήταν ο μόνος που τον είδε να πεθαίνει στο νοσοκομείο. Στην ταφόπλακα του Royal γράφει «Πέθανε τραγικά, προσπαθώντας να σώσει την οικογένεια του από τα συντρίμμια ενός κατεστραμμένου υποβρύχιου σκάφους», παίζοντας με τον εκκεντρικό χαρακτήρα του Royal, αλλά κρύβοντας κάτω από τον επικό λυρισμό του στίχου την πραγματικότητα.

Η ιστορία της δυσλειτουργικής οικογένειας των Τένενμπάουμ είναι παραμύθι (όπως θέλει να μας δείξει και ο Anderson από την ύπαρξη κεφαλαίων). Φαίνεται όμως τόσο αληθινή γιατί πηγάζει από ανθρώπινα ερεθίσματα. Οι χαρακτήρες είναι «ζωντανοί» και περνάνε πάρα πολύ εύκολα τη νοσταλγία του παρελθόντος και την κατάθλιψη του παρόντος τους. Ξεχώρισα την καταπληκτική ερμηνεία του Gene Hackman αλλά και αυτές των Gwyneth Paltrow και Luke Wilson που σε ορισμένες σκηνές ήταν σοκαριστικές. Όσο εύκολα θα σε κάνει να γελάσεις, άλλο τόσο εύκολα θα σε κάνει να κλάψεις. Η δύναμη του σεναρίου μιας κωμωδίας-δράματος είναι το να μη μοιάζει επιτηδευμένο και εκτός τόπου και χρόνου, αλλά τα ύψη των κωμικών στοιχείων και της δραματικής της έντασης να δένουνε αριστοτεχνικά. Στη συγκεκριμένη ο Wes Anderson δεν τα έδεσε απλά, τα κέντησε.

The post The Royal Tenenbaums: Rosebuds, αποτυχία και η σημασία της οικογένειας – Άρθρο του Κωνσταντίνου Σαλαβάτη appeared first on Eptanews.gr.

Πτυχιούχος Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας ΑΠΘ.

Κάτοχος Μεταπτυχιακού τίτλου στις Αγγλικές και Αμερικανικές Σπουδές.

The Lobster σκηνοθεσίας Γιώργου Λάνθιμου (2015)

Αν αναρωτηθώ ποια ήταν η πιο παράξενη ταινία που είδα την τελευταία δεκαετία, ο Αστακός του Γιώργου Λάνθιμου είναι η πρώτη που μου έρχεται στο μυαλό. Ο Έλληνας σκηνοθέτης ξεκίνησε να ακούγεται στο Χόλυγουντ από τον Κυνόδοντα (2009) και πλέον έχοντας σκηνοθετήσει τρείς πολύ δυνατές ταινίες μέσα σε 5 χρόνια, είναι ένα από τα ονόματα που αποτελούν την εμπροσθοφυλακή της νέας σκηνοθετικής εποχής. Ο Αστακός είναι μια σουρεαλιστική, δυστοπική μαύρη κωμωδία. Η υπόθεση είναι παράλογα απλή. Άνθρωποι που δεν έχουν κάποια ρομαντική σχέση στη ζωή τους οδηγούνται σε ένα ξενοδοχείο και έχουν 45 μέρες να βρουν σύντροφο, αλλιώς θα μεταμορφωθούν σε ζώα. Όσο παράλογο και αν ακούγεται, το ύφος της ταινίας είναι δραματικό, κάτι που κατά την άποψη μου πέτυχε να με βάλει στην ενδιάμεση κατάσταση ανάμεσα στο γέλιο και τον πραγματικό τρόμο. Είναι μια πανέξυπνη ιδέα που λειτουργεί με βρετανικό, ξερό και ανέκφραστο χιούμορ, το οποίο σατιρίζει την μοντέρνα κοινωνία όσον αφορά το φλερτ (τα likes του Facebook και τα swipe right του Tinder που κάνουν την αναζήτηση συντρόφου μια φθηνή συναλλαγή), αλλά κυρίως την εμμονή για σύντροφο, αγάπη και θετικότητα. Θυμίζει στη δομή της θεατρικό έργο του Samuel Beckett και αυτό μόνο ως καλό μπορούμε να το πάρουμε.

Interstellar σκηνοθεσίας Cristopher Nolan (2014)

Άλλη μια επιτυχία του Nolan που στον κινηματογράφο ξέφυγε από τα όρια της ταινίας και σε ρούφηξε στο δράμα της. Το Interstellar είναι ταινία επιστημονικής φαντασίας και το setting της είναι ένα δυστοπικό μέλλον στο οποίο η ανθρωπότητα παλεύει να επιβιώσει στον πλέον αφιλόξενο πλανήτη της Γης την ώρα που οι μεγαλύτεροι επιστήμονες προσπαθούν να βρουν ένα νέο σπίτι για να διασωθεί το είδος. Και ενώ υπάρχει η «μεγάλη εικόνα» όπως λένε οι Αμερικανοί, υπάρχει και η μικρότερη ιστορία που προσφέρει απίστευτες δραματικές εντάσεις, αυτή της οικογένειας του Joseph Cooper, ενός πρώην πιλότου της NASA. Ας αφήσω στην άκρη το γεγονός πως είναι ένα οπτικό και μουσικό αριστούργημα, όπως μας έχει συνηθίσει ο Νόλαν, και ας πιάσω λίγο την ψυχή της. Μια ταινία τόσο μακριά από την πραγματικότητα, με επιστημονικές πομφόλυγες, με ταξίδια μέσα από διαστημικές σκουληκότρυπες και πλανήτες στους οποίους το 1 δευτερόλεπτο αντιστοιχεί σε ώρες στο πλαίσιο της γης, θα πρεπε νομοτελειακά να μην μπορεί να σε ακουμπήσει δραματικά. Το Interstellar όμως θα σε κάνει να κλάψεις. Καταπληκτικός ο Matthew McConaughey και η Jessica Chastain. Είναι ένα διαστημικό και κινηματογραφικό ταξίδι με απίστευτη κάθαρση. Μας έλειπε κάτι τόσο δυνατό μετά το 2001: Η Οδύσσεια του Διαστήματος (1968) του Κιούμπρικ. Δεν φτάνει το αριστούργημα του Κιούμπρικ, αλλά σίγουρα στέκεται στο ύψος της.

Joker του Todd Phillis (2019)

Για το Joker τοποθετήθηκα εκτενώς λίγες μέρες μετά την πρώτη προβολή του στους κινηματογράφους (βλέπε Joker: Ο «Πρίγκηπας του Εγκλήματος» γίνεται βασιλιάς στα χέρια του Joaquin Phoenix στο eptanews.gr). Ο λόγος βέβαια που βρίσκεται στην αγαπημένη μου 10άδα δεν είναι ο Todd Phillips ή το σενάριο της, αλλά ο άνθρωπος που ενσάρκωσε το όραμα της ταινίας. Εμμένω στην άποψη μου πως αν έπαιζε κάποιος άλλος τον πρίγκηπα του εγκλήματος αυτή η ταινία θα ήταν…απλά ένα καλό blockbuster. Η ερμηνεία του Phoenix όμως κουβάλησε στις πλάτες της την ταινία και την βάζει σήμερα δίπλα σε μεγαθήρια. Είχα γράψει παλιότερα για τις Τρεις Πινακίδες και το πόσο με ιντριγκάρουν οι ταινίες των οποίων η πλοκή επισκιάζεται από το καστ τους. Το Joker είναι το απόλυτο παράδειγμα.

Anomalisa σκηνοθεσίας Charlie Kaufman (2015)

Καμιά έκπληξη εδώ. Ο Charlie Kaufman είναι από τους καλύτερους σεναριογράφους που έχει να επιδείξει το Χόλυγουντ. To Being John Malkovich (1999), το Synecdoche, New York (2008) και το Eternal Sunshine of the Spotless Mind (2004) τον είχαν ήδη βάλει σε περίοπτη θέση μέσα στο μυαλό μου. Είχα πολύ μεγάλες προσδοκίες από το Anomalisa, κάτι που συνήθως «δολοφονεί» τις ταινίες πριν τις δω γιατί είναι αδύνατο να με «γεμίσουν», όμως ο Kaufman δεν απογοητεύει ποτέ. Η ταινία μου θύμισε πολύ το Lost in Translation (2003), αλλά είναι πολύ πιο καλογραμμένη. Έκανα μια βαθιά ψυχαναλυτική ανάλυση της πριν κάποιους μήνες (Anomalisa: Η αναβολή της επιθυμίας και το συναισθηματικό κενό στο eptanews.gr), την οποία αξίζει να διαβάσετε αφού βέβαια τη δείτε, καθώς πρόκειται για ανάλυση και όχι για no-spoiler review. Λάτρεψα την κυνικότητα της και την τρομακτική αντίθεση ενός τόσο «μαύρου» σεναριακού αποτελέσματος με το φαινομενικά χαρούμενο εικαστικό της, αυτό του animation διακεκομμένης λήψης.

Django Unchained του Quentin Tarantino (2012)

Νομίζω πως είναι η ταινία που έχω δει περισσότερες φορές στη ζωή μου μετά φυσικά από τις ταινίες του Άρχοντα των Δαχτυλιδιών. Δεν έχω απολαύσει ταινία περισσότερο. Δεν νιώθω την παραμικρή ανάγκη να την αναλύσω ή να σας εξηγήσω γιατί είναι τόσο ψηλά στις επιλογές μου. Απλά δείτε την αν δεν το έχετε κάνει ήδη. Τολμηρή, γεμάτη αίμα, πανέμορφη στιλιστικά και με εξαιρετικές ερμηνείες από Christoph Waltz, Jamie Foxx, Leonardo DiCaprio, Samuel Jackson, και Kerry Washington. Κάθε φορά που βλέπω ταινία του Tarantino είμαι σαν μικρό παιδί. Δεν υπάρχει ταινία του που να μην είναι ΠΕΜΠΤΟΥΣΙΑ του κινηματογράφου ως ψυχαγωγία. Δεν έχω βρει ακόμα άνθρωπο που δεν του άρεσε ή που θεώρησε χαμένες τις 2μιση ώρες που ξόδεψε για χάρη της.

The post Οι 10 αγαπημένες μου ταινίες της δεκαετίας (Β’ Μέρος) – Άρθρο του Κωνσταντίνου Σαλαβάτη appeared first on Eptanews.gr.

Πτυχιούχος Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας ΑΠΘ.

Κάτοχος Μεταπτυχιακού τίτλου στις Αγγλικές και Αμερικανικές Σπουδές.

Με τα budget παραγωγής να συνεχίζουν να ανεβαίνουν και με την ανάγκη για καλλιτεχνική έκφραση να είναι μεγαλύτερη από ποτέ μέσα στους δύσκολους καιρούς που διανύουμε η βιομηχανία του κινηματογράφου από το 2010 και μετά δούλευε στο… αξελερέ, για να χρησιμοποιήσω και την κινηματογραφική αργκό. Η παρακάτω λίστα τονίζω πως περιλαμβάνει τις ταινίες που με τον έναν ή τον άλλο τρόπο με άγγιξαν, τις αγαπημένες μου δηλαδή και όχι απαραίτητα τις καλύτερες της δεκαετίας. Τις περισσότερες από αυτές τις είδα στον κινηματογράφο οπότε πολύ πιθανό να είναι και αυτός ένας από τους λόγους που μου προξένησαν δυνατά συναισθήματα, αλλά χωρίς καμιά υπερβολή είναι και οι 10 καταπληκτικές γι’ αυτό και τις συστήνω ανεπιφύλακτα. Χρόνια πολλά σε όλους και καλή Πρωτοχρονιά να έχουμε, με υγεία και δημιουργικότητα!

Hateful Eight σκηνοθεσίας Quentin Tarantino (2015)

Για μένα οι Μισητοί Οκτώ είναι το αποκορύφωμα του κινηματογραφικού θαύματος που ακούει στο όνομα Quentin Tarantino. Οι ταινία, όπως και όλες οι άλλες του Tarantino πλην του Pulp Fiction, απόσπασε mixed κριτικές και σαν κάθε αμφιλεγόμενο έργο τέχνης αγαπήθηκε πολύ, αλλά και κατηγορήθηκε πολύ (κυρίως για το πολύ αίμα της και τη χρήση ρατσιστικών επιθέτων). Γιατί είναι το Hateful Eight η αγαπημένη μου ταινία της δεκαετίας όταν δεν είναι καν η καλύτερη του Tarantino τα τελευταία δέκα χρόνια; Εύκολη η απάντηση. Η ταινία είναι ένα μεταμοντέρνο παστίς, ένας συνδυασμός θεωρητικά ασύμβατων θεματικών και σκηνικών, της ταινίας γουέστερν, του whodunit και του τρόμου. Το μεγάλο της προσόν είναι το πόσο αριστουργηματικά χειρίζεται ο Ταραντίνο την κάμερα αν σκεφτούμε πως όλη η ιστορία παίρνει μέρος μέσα σε μια καλύβα στο χιονισμένο Wyoming. Σε σκηνές που η έμφαση δίνεται σε έναν συγκεκριμένο χαρακτήρα βλέπεις στις άκρες του φιλμ 70 χιλιοστών (μια ακόμα λόξα του ρομαντικού και παλιακού Ταραντίνο), άτομα να κινούνται και να κάνουν πράγματα μέσα στο χώρο παίρνοντας και εσύ το ρόλο του ντετέκτιβ. Μια ταινία μυστηρίου και αίματος μέσα σε μια Αμερική κατακερματισμένη από ιδεολογικές διαφορές. Απλά σκεφτείτε πως κατάφερε να κάνει μια ταινία να σε κρατάει από τα μαλλιά γυρίζοντας την εξολοκλήρου σε ένα μόνο σκηνικό, μέσα στο υφασματοπωλείο της Minnie. Όσες φορές και να τη δω δεν την χορταίνω. Κορυφαία ερμηνεία της Jennifer Jason Leigh, απλά καταπληκτική.

Inception σκηνοθεσίας Cristopher Nolan (2010)

Το Inception είναι ίσως η πρώτη ταινία που με συγκλόνισε στον κινηματογράφο. Την είδα την περίοδο που κυκλοφόρησε όντας ανακουφισμένος από το τέλος των Πανελλαδικών μου εξετάσεων. Και νομίζω πως είναι και η ταινία που μου σφήνωσε στο μυαλό την αγάπη μου για τον κινηματογράφο. Μετά το Inception ξεκίνησα να «καταβροχθίζω» ταινίες, να τις μελετάω, να τις σκέφτομαι, να προσπαθώ να μπω στο μυαλό των ηθοποιών και του σκηνοθέτη. Δεν νομίζω πως χρειάζεται και πολλά λόγια η καλύτερη κατά πολλούς ταινία της δεκαετίας. Πνευματικό παιδί του σκηνοθέτη που κατά την άποψη μου σημάδεψε τα τελευταία δέκα χρόνια το Hollywood, του Cristopher Nolan. Ένα ολόφρεσκο concept όσον αφορά την ιστορία, ένα καστ αστεριών, πανέμορφη κινηματογραφικά, ριψοκίνδυνη γιατί δεν ακολουθούσε την πεπατημένη όσον αφορά την επίλυση της πλοκής και με το soundtrack του Hans Zimmer να είναι μέχρι σήμερα το καλύτερο και πιο ταιριαστό που έχω ακούσει ποτέ σε ταινία. To Time δεν έχει λείψει ποτέ από καμία playlist μου.

Parasite σκηνοθεσίας Bong Joon-ho (2019)

Η καλύτερη ταινία φέτος για μένα. Ξέροντας την δύναμη της κάμερας του Bong Joon-ho από προηγούμενες του ταινίες (Mother, Okja) είχα υψηλές προσδοκίες. Η ταινία κέρδισε παμψηφεί τον Χρυσό Φοίνικα απέναντι στο Once Upon A Time In Hollywood του Ταραντίνο και στο Joker του Φίλιπς άλλωστε. Ο Bong είχε πει πως προσπάθησε να εκφράσει ένα αίσθημα συγκεκριμένο στην Κορεάτικη κουλτούρα, όμως οι αντιδράσεις του κοινού σε διάφορα σημεία του κόσμου ήταν οι ίδιες. Τότε κατάλαβε πως ουσιαστικά όλοι ζούμε σε μία χώρα. Το όνομα αυτής της χώρας είναι Καπιταλισμός. Τα Παράσιτα είναι μια ταινία με αριστουργηματικό ρυθμό που ξεκινάει με έναν συγκεκριμένο τρόπο και καταλήγει εντελώς διαφορετική στο τέλος. Πηδώντας από ένα είδος στο άλλο αψηφώντας κατηγοριοποίηση, δένεται περίτεχνα με το θέμα της που είναι πιο σχετικό από ποτέ και αυτό είναι το χάος που έχει προκαλέσει το καπιταλιστικό σύστημα σε ανθρώπινο επίπεδο. Η πάλη των τάξεων δεν είναι ένα θέμα που βλέπουμε πρώτη φορά στον κινηματογράφο, είναι όμως από τις φορές που αντιμετωπίζεται με τρομερά φρέσκο τρόπο μέσα από τον συνδυασμό του θρίλερ εγκλήματος και του κοινωνικού δράματος. Πρέπει να την δουν ΌΛΟΙ όσοι ασχολούνται με τον κινηματογράφο, γιατί σε κάποια χρόνια θα την βάζουμε στο βάθρο δίπλα σε ιερά τέρατα, όπως το Κουρδιστό Πορτοκάλι του Stanley Kubrick ή τον Νονό και την Αποκάλυψη Τώρα του Francis Ford Coppola.

Marriage Story του Noah Baumbach (2019)

Το Marriage Story σκεφτόμουν όλη τη βδομάδα αν θα μπει στην δεκάδα ή όχι. Όχι επειδή δεν το αξίζει, αλλά επειδή την είδα πρόσφατα και φοβάμαι μήπως το recency bias έχει χτυπήσει κόκκινο και ουσιαστικά μεροληπτώ όντας επηρεασμένος από την πρόσφατη προβολή. Είναι η ταινία που με εξέπληξε περισσότερο τα τελευταία χρόνια. Ακολουθώ την κινηματογραφική πορεία του Adam Driver από τη στιγμή που τον είδα στο Star Wars VII: The Force Awakens. Στο πρόσωπο του βλέπω την επόμενη δεκαετία του Hollywood μιας και τον θεωρώ τρομακτικά ταλαντούχο ηθοποιό. Ε λοιπόν σε αυτή την ταινία με έστειλε αδιάβαστο. Το Marriage Story είναι μια ιστορία για έναν γάμο, όπως λέει και το όνομα. Ή μάλλον για έναν χαλασμένο γάμο. Είναι μια ταινία που ξεγυμνώνει την πραγματικότητα ενός διαζυγίου και το σημάδι που αφήνει στους ανθρώπους που το περνάνε. Κυνική και ασυμβίβαστη μας κάνει μάρτυρες στο backstage της γραφειοκρατίας πίσω από έναν χωρισμό που έχει στη μέση του ένα παιδί, αυτό του Adam Driver και της Scarlett Johansson. Δεν αναλώνονται πολλές ταινίες στο να δείχνουν τα φτηνά κόλπα που χρησιμοποιούν οι δικηγόροι των δύο γονιών για να κερδίσουν την κηδεμονία του παιδιού. Γι’ αυτό και αυτή η ταινία με τάραξε περισσότερο από οποιαδήποτε. Μέσα σε ένα διαζύγιο η αγάπη που έχεις για τον άλλον άνθρωπο τεντώνεται στα άκρα και στα άκρα πάντα παραμονεύει το μίσος. Η ερμηνεία του Driver σε όλη την ταινία θα ήταν αρκετή να του κερδίσει το Όσκαρ Α’ Αντρικού Ρόλου αν δεν έπεφτε στη χρονιά του Joaquin Phoenix… Κρατάω τη σκηνή με το σουγιαδάκι, το αίμα, και την κοινωνική λειτουργό ως το αποκορύφωμα της απόγνωσης του (αν και πολλοί θα διάλεγαν τη σκηνή του καβγά). Must see ταινία από όλους. Αφήστε τη να σας ταρακουνήσει και να σας κάνει να κλάψετε σαν παιδί.

Mad Max: Fury Road του George Miller (2015)

Δεν είμαι μεγάλος φαν των ταινιών δράσης. Αν όμως όλες οι ταινίες δράσης ήταν σαν το Fury Road, τότε θα ήμουν ο μεγαλύτερος. Η ταινία είναι ένα οπτικό και ηχητικό αριστούργημα τυλιγμένο σε έναν μετα-αποκαλυπτικό κόσμο. Είναι κυριολεκτικά δύο ώρες συνεχούς δράσης με κάποια μικρά διαλείμματα διαλόγου για να πάρεις δυο ανάσες. Δυστυχώς πιστεύω πως όποιος δεν την είδε στον κινηματογράφο έχει χάσει μεγάλο κομμάτι της μαγείας της. Δείτε την όσο καλύτερα μπορείτε. Σε 4K Blu-ray αν έχετε τον κατάλληλο player, ή σε απλό Blu-ray περιτριγυρισμένοι από ηχεία home cinema. Είναι μια απίστευτη εμπειρία και η ιστορία του είναι τόσο ανθρώπινη που θα σας αγγίξει σίγουρα. Πολύ ωραίες ερμηνείες επίσης από Tom Hardy και Charlize Theron που συνεισφέρουν στο συνολικό καλλιτεχνικό αποτέλεσμα.

The post Οι 10 αγαπημένες μου ταινίες της δεκαετίας (Α’ Μέρος) – Άρθρο του Κωνσταντίνου Σαλαβάτη appeared first on Eptanews.gr.

Πτυχιούχος Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας ΑΠΘ.

Κάτοχος Μεταπτυχιακού τίτλου στις Αγγλικές και Αμερικανικές Σπουδές.

Υπάρχει ένα συγκεκριμένο είδος ταινιών που μου κάνει πάντα εντύπωση και με βάζει να σκέφτομαι λίγο διαφορετικά όταν τις αναλύω. Μιλάω για αυτές που η πλοκή τους επισκιάζεται από τη δυναμική και τις ερμηνείες των πρωταγωνιστών τους. Οι ταινίες και οι τηλεοπτικές σειρές συνήθως ζουν και πεθαίνουν με την δύναμη της ιστορίας τους. Οι χαρακτήρες τους είναι εργαλεία που δουλεύουν για την πλοκή. Χαρακτηριστικό παράδειγμα το Game of Thrones, το οποίο έγινε πολιτισμικό φαινόμενο λόγω της δαιδαλώδους και ιδιαίτερης πλοκής του και σίγουρα όχι για τις ερμηνείες της Emilia Clarke και του Kit Harington. Οι ταινίες όμως που μένουν στην συλλογική μας συνείδηση με τα πρόσωπα των πρωταγωνιστών τους είναι εντελώς άλλη κατηγορία. Δεν μπορώ να σκεφτώ πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα από το Three Billboards Outside Ebbing, Missouri (2017).

Οι Τρεις Πινακίδες έχουν μείνει στο μυαλό μου για δύο λόγους που ακούνε στα ονόματα Frances McDormand και Sam Rockwell. Οι δυο τους προσέφεραν δύο από τις πιο δυνατές ερμηνείες που έχουν δει οι κινηματογραφικές αίθουσες, η καθεμιά με το δικό της βάρος. Δεν είναι τυχαίο που στην απονομή των 90ών Βραβείων Όσκαρ όλοι γνώριζαν από πριν ποιοι θα φύγουν με το αγαλματίδιο στο χέρι για τις κατηγορίες του Α’ Γυναικείου και του Β’ Ανδρικού Ρόλου. Η ιστορία έγραψε όχι treble, αλλά quadruple (τετράδα), αφού και οι δύο κέρδισαν εκείνη τη χρονιά Όσκαρ, Χρυσή Σφαίρα, βραβείο BAFTA και βραβείο Σωματείου Αμερικανών Ηθοποιών (SAG). Στο τελευταίο μάλιστα δεν ψηφίζουν κριτικοί, αλλά οι ίδιοι οι ηθοποιοί, οπότε ήταν μια μεγάλη αναγνώριση της δουλειάς της McDormand και του Rockwell από τους συναδέλφους τους.

Η ταινία ξεκινάει βάζοντας μας στο δράμα με την πρώτη. Σε μια μικρή πόλη του Μιζούρι, το Έμπινγκ, η Mildred Hayes (McDormand) πενθεί τον χαμό της κόρης της Angela, η οποία ναρκώθηκε, βιάστηκε και εν τέλει δολοφονήθηκε πολλούς μήνες πριν. Αγανακτισμένη από την ανικανότητα των τοπικών αστυνομικών αρχών και την έλλειψη προόδου στην έρευνα για τον δολοφόνο της κόρης της, νοικιάζει τρεις πινακίδες σε έναν δρόμο έξω από την πόλη για να πιέσει τις καταστάσεις και να κρατήσει στην επιφάνεια την υπόθεση. Οι πινακίδες γράφουν «Βιάστηκε ενώ πέθαινε», «Ακόμα δεν υπάρχουν συλλήψεις;», και «Πως και έτσι, αστυνόμε Willoughby;».

Η Mildred έχει δει τη ζωή της να εκτροχιάζεται μετά τον θάνατο της κόρης της. Χώρισε (με τον άντρα της να προσπαθεί και αυτός να διαχειριστεί το γεγονός κυνηγώντας πλέον 19χρονα κοριτσάκια ως ένα συναισθηματικό υποκατάστατο), ζει μαζί με τον έφηβο γιο της και στο μυαλό της υπάρχει μόνο η ανάγκη για δικαιοσύνη. Η McDormand χειρίζεται τον χαρακτήρα με το βάρος που του αρμόζει, υιοθετώντας την “tough guy”, σκληρόπετση προσέγγιση. Δεν μιλάει πολύ, δεν φοβάται κανέναν και ορθώνει το ανάστημα της σε οτιδήποτε βρίσκεται απέναντι της, ακόμα και αν αυτό είναι όλοι οι συμπολίτες της. Βλέπουμε αυτό το σκληρό προσωπείο να σπάει σε ορισμένες σκηνές φανερώνοντας την θλίψη που κρύβει κάτω από το γεμάτο αυτοπεποίθηση παρουσιαστικό, όπως αυτή με τον αστυνόμο Willoughby και το αίμα (επίσης καλή ερμηνεία από τον Woody Harrelson σε έναν ρόλο που αν και φαινομενικά ήταν εκεί σαν εργαλείο πλοκής, αποκτά νέο νόημα αργότερα) και αυτή με το ελάφι. Δεν θα σταματήσει αν δεν βρεθεί ο δολοφόνος της κόρης της. Η ανάγκη για δικαιοσύνη όμως φέρνει και ιδέες εκδίκησης, σε κάνει να θες να πάρεις τον νόμο στα χέρια σου.

Ο Sam Rockwell ενσαρκώνει τον χαρακτήρα του Jason Dixon, ενός redneck (έτσι αποκαλούν τους συντηρητικούς κατοίκους των Νότιων Πολιτειών των ΗΠΑ που κουβαλούν συνήθως και απαρχαιωμένες ρατσιστικές και σεξιστικές αντιλήψεις) αστυνόμου στην υπηρεσία του Αρχηγού Willoughby. Μπορώ με πολύ ευκολία να πω πως ο Sam Rockwell μου άρεσε στον ρόλο περισσότερο και από την Frances McDormand. Η μεταμόρφωση του Dixon από έναν ρατσιστή, ομοφοβικό μπάτσο που ζει με τη μαμά του αν και 30άρης σε έναν υπηρέτη της δικαιοσύνης που θα κυνηγήσει τον δολοφόνο της Angela με κάθε τρόπο ήταν κάπως γρήγορη και βεβιασμένη, αλλά σίγουρα δεν γίνεται από το πουθενά. Δεν θα αποκαλύψω ποιος ήταν ο μεγάλος λόγος της αλλαγής του Dixon γιατί είναι μεγάλο spoiler. Θα πω απλά πως πήρε ένα μάθημα ζωής από τον άνθρωπο που αποτέλεσε την πατρική του φιγούρα όλη του τη ζωή (μιας και ο πατέρας του πέθανε όταν ήταν μικρός), ένα μάθημα ζωής που θα τον κάνει να αναθεωρήσει το μίσος που τον τρώει από μέσα.

Ξεχωρίζω δύο σκηνές του Rockwell στην ταινία, η μία εκ των οποίων είναι και ο καταλύτης για την νίκη του στα Όσκαρ. Η μία είναι η σκηνή του καυγά στο μπαρ κοντά στο τέλος της ταινίας και η πιο σημαντική για την οποία θέλω να πω δύο λόγια παραπάνω είναι η σκηνή με το παράθυρο και τον ξυλοδαρμό (δεν γράφω λεπτομέρειες για να μην χαλάσω την εμπειρία σε κανέναν). Η σκηνή εκείνη πρέπει να θεωρείται παράδειγμα σκηνοθεσίας και υποκριτικής ερμηνείας. Ο Dixon, εμφανώς επηρεασμένος από κάποια άσχημα νέα που πήρε πριν λίγο, ξεσπάει πηγαίνοντας απέναντι από το αστυνομικό κέντρο (με την κάμερα να κουνιέται συνεχώς δίνοντας έμφαση στην ταραγμένη κατάσταση του και ακολουθώντας τον από δεξιά και αργότερα από πίσω του), ανεβαίνοντας τις σκάλες μιας επιχείρησης αφού πρώτα σπάσει το γυαλί της πόρτας και παίρνοντας μέρος σε μια από τις πιο άγριες σκηνές της ταινίας. Εκεί η κάμερα κολλάει σχεδόν στην πλάτη του Dixon, κάνοντας μας μάρτυρες και συμμετέχοντες σε αυτή την βίαιη έξαρση. Ο Rockwell μπόρεσε σε μια σκηνή να βγάλει την αγανάκτηση που νιώθει μέσα του ο Dixon με τον μόνο τρόπο που ήξερε ο δεύτερος, τη χρήση βίας. Τα τρεκλίσματα του Dixon μαζί με την κάμερα και το μουσικό χαλί (Το His Master’s Voice από τους Monsters of Folk· καθόλου τυχαία η επιλογή) κάνουν αυτή τη σκηνή ένα σκηνοθετικό κρεσέντο γνήσιου ανθρώπινου πόνου και θλίψης.

Ίσως αδικώ την ταινία που δεν γράφω περισσότερα για την πλοκή και το ύφος της που είναι όντως ιδιαίτερα, αλλά οι δύο αυτές ερμηνείες για μένα είναι αρκετές για να την δει κάποιος. Δεν μπορώ να προσδιορίσω ακριβώς τι με κάνει να τη σκέφτομαι έτσι, αλλά αυτή η ταινία μου έκανε περισσότερο για έργο του Σαίξπηρ, παρά για μοντέρνα ιστορία. Ίσως είναι η καθολικότητα της απώλειας της Mildred μαζί με το κωμικοτραγικό ύφος της αλληλεπίδρασης των χαρακτήρων και το μεγάλο twist στην ιστορία. Όπως και να ‘χει, αφιερώστε ένα βραδάκι να την δείτε, αν δεν το έχετε κάνει ήδη.

The post Τρεις Πινακίδες Έξω από το Έμπινγκ, στο Μιζούρι: Το βάρος της ερμηνείας – Άρθρο του Κωνσταντίνου Σαλαβάτη appeared first on Eptanews.gr.