Μενού Κλείσιμο

The Lighthouse – Το πυρετικό όνειρο του Eggers – Άρθρο του Κωνσταντίνου Σαλαβάτη

Κων/νος Σαλαβάτης

Πτυχιούχος Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας ΑΠΘ.

Κάτοχος Μεταπτυχιακού τίτλου στις Αγγλικές και Αμερικανικές Σπουδές.

 

Η ταινία που μου έμεινε στο μυαλό ως η πιο πειραματική και πρωτότυπη της περσινής μυθικής, για τα δεδομένα του κινηματογράφου, χρονιάς είναι χωρίς δεύτερη σκέψη ο Φάρος. Η ταινία του Robert Eggers έκανε πρεμιέρα στο φεστιβάλ των Καννών στις 19 Μαΐου 2019 πριν την θεατρική της πρεμιέρα τον Οκτώβριο. Με την πρώτη θέαση του τρέιλερ καταλαβαίνει ο οποιοσδήποτε γιατί αυτή η ταινία ξεχωρίζει από όλες τις υπόλοιπες του 2019. Γυρισμένη εξολοκλήρου σε ασπρόμαυρο φιλμ και με παλιακή αναλογία απεικόνισης, την 1:19:1, η οποία χρησιμοποιούταν κατά την μεταβατική περίοδο όπου η βιομηχανία του κινηματογράφου εισήγαγε τον ήχο στις παραγωγές (μέσα του 1920 με αρχές 1930). Κακά τα ψέματα το πρώτο πράγμα που ξεχωρίζει κανείς στην ταινία είναι αυτές οι τεχνικές επιλογές.

Γραμμένη από τα αδέρφια Eggers και σε σκηνοθεσία ενός από τους δύο, του Robert Eggers, γνωστού πλέον σκηνοθέτη τρόμου μετά την είσοδο του στη βιομηχανία με το καταπληκτικό The Witch το 2015, το The Lighthouse αρχικά προοριζόταν ως μια πιο σύγχρονη έκφραση από τον Max Eggers της ομώνυμης ιστορίας του Edgar Allan Poe, η οποία έμεινε ατέλειωτη αφού ο Poe πέθανε πριν την ολοκληρώσει. Στη συνέχεια όμως, όπως έχει ήδη γραφτεί, η παραγωγή βρήκε αδιέξοδο και ο Max θέλησε να δουλέψει με τον αδερφό του και να μετατρέψουν το πρότζεκτ σε ένα θρίλερ εποχής. Και το αποτέλεσμα ήταν ένα κατάμαυρο ψυχολογικό θρίλερ που μοιάζει με όνειρο πυρετού (fever dream όπως το λένε οι Αμερικάνοι).

Ο εμβληματικός Willem Dafoe και ο ηθοποιός που έκανε την μεγαλύτερη ποιοτική στροφή στην καριέρα του μετά τον πρωταγωνιστικό του ρόλο στις ταινίες Twilight, o Robert Pattinson, έχουν τον ρόλο δύο φαροφυλάκων οι οποίοι χάνουν το μυαλό τους και τη λογική τους στο απόμακρο νησί που τους ανατέθηκε ως πόστο μετά από μια τεράστια καταιγίδα που τους αφήνει εγκαταλελειμμένους και αβοήθητους. Αν υπάρχει ένα κομμάτι της ταινίας που πήρε περισσότερους επαίνους από αυτό της κινηματογράφησης και της εικόνας, αυτό είναι οι ερμηνείες των δύο πρωταγωνιστών. Ο Dafoe «κουβαλάει» πολλές σκηνές με το τρομακτικό του ταλέντο και την τεράστια εμπειρία του (κλασικός oldschool method ηθοποιός, όπως λέμε αυτούς που μπαίνουν στον ρόλο με τη μέθοδο Στανισλάφσκι). Όμως ακόμα και αυτός επισκιάζεται σε συγκεκριμένες σκηνές από το δυναμισμό του Pattinson σε ένα μεγάλο κομμάτι της ταινίας.

Πίσω από την επιφανειακή ιστορία τρόμου, κρύβονται, όπως σε όλα τα μεγάλα και δουλεμένα έργα ένα σωρό συμβολισμοί και φιλοσοφικές ευαισθησίες. Ο Eggers παραδέχτηκε πως το φιλμ είναι επηρεασμένο πολύ από τις ψυχαναλυτικές θεωρίες του Jung και του Freud, κάτι που είναι εξόφθαλμο με την φαλλική εικόνα του φάρου, αλλά και με την οιδιπόδεια και σχεδόν ομοφυλοφιλική σχέση του Winslow (Pattinson) με το αφεντικό του, τον Thomas Wake (Dafoe). Υπάρχει μια άλφα ατμοσφαιρική ένταση στις αλληλεπιδράσεις των δύο πρωταγωνιστών, η οποία γίνεται ολοένα και πιο δυνατή όσο προχωράει η ταινία. Όσον αφορά τον μυθολογικό της συμβολισμό, θα λεγε κανείς πως είναι ένα φιλοσοφικό πάρτι στο οποίο διαβάζεται δυνατά η θεωρία των αρχετύπων του Jung, των αρχαϊκών δηλαδή εικόνων που μοιράζονται όλοι οι άνθρωποι χωρίς να το καταλαβαίνουν λόγω του συλλογικού ασυνειδήτου, του κομματιού δηλαδή του μυαλού που, σύμφωνα με τον Jung, είναι γενετικά σχεδιασμένο να υπάρχει σε όλους τους ανθρώπους και που δε σχηματίζεται με τις προσωπικές εμπειρίες του καθενός όπως θα ήταν το φυσιολογικό. Ο Wake παραπέμπει στον μυθολογικό χαρακτήρα του Πρωτέα, του θαλάσσιου θεού-δαίμονα, και ο Winslow, όσο περισσότερο εξελίσσεται η ταινία, σε αυτόν του Προμηθέα.

Κινηματογραφικά και σκηνοθετικά η ταινία είναι σχεδόν τέλεια. Ο συνεχής βόμβος του Φάρου που κάνει την ατμόσφαιρα σε όλη την ταινία αφόρητα αποπνικτική, το ασπρόμαυρο φιλμ, τα establishing καρέ, όπως τα λένε, που συστήνουν στον θεατή τον χώρο και την κλίμακα, το τρομερό μοντάζ όπως και κάθε άλλη σκηνοθετική επιλογή του Eggers όλες συνεισφέρουν σε ένα καταπληκτικά συνεκτικό αισθητικό και ατμοσφαιρικό αποτέλεσμα. Στο τέλος νιώθεις ότι έχεις συμμετάσχει άθελα σου σε κάτι που δεν ανήκει σε αυτόν τον κόσμο. Δεν είναι εύκολη ταινία για να την ακολουθήσεις, γιατί δε δουλεύει με συνεχή παρουσίαση πλοκής, όπως οι σύγχρονες ταινίες, αλλά μιλάει με συσχετισμούς και μέσω του μοντάζ της. Αν σας αρέσουν οι πιο πειραματικές ταινίες και δη οι ταινίες τρόμου, τότε τσεκάρετε τα φιλμ του Eggers, και κυρίως τo συγκεκριμένo.

 

Οι ειδήσεις της Κατερίνης και της Πιερίας με ένα κλικ.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ