Μενού Κλείσιμο

Τελευταίο αντίο στον Αρχιεπίσκοπο  που «γκρέμισε» το απαρτχάιντ

Σε ηλικία 90 ετών έφυγε από τη ζωή ο Ντέσμοντ Τούτου, ο αρχιεπίσκοπος της Νότιας Αφρικής που υπήρξε ένας από τους ηγέτες του αγώνα κατά του ρατσιστικού καθεστώτος του απαρτχάιντ. Το 1984 του είχε απονεμηθεί το Βραβείο Νόμπελ για την Ειρήνη.

Στην ανακοίνωσή του για τον θάνατο αυτής της εμβληματικής προσωπικότητας, ο πρόεδρος της Νότιας Αφρικής, Σίριλ Ραμαφόσα, σημείωσε ότι η απώλεια του Ντέσμοντ Τούτου «είναι ένα ακόμη κεφάλαιο στην ιστορίας μιας γενιάς εξαιρετικών Νοτιοαφρικανών που εξασφάλισαν την ελευθερία της χώρας για τους συμπατριώτες τους»

Ο Ντέσμοντ Τούτου υπήρξε ένας από τους πιο γνωστούς υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων της Νοτίου Αφρικής και ώς το τέλος της ζωής του συνέχιζε να ταξιδεύει για να προασπιστεί τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ισότητα όλων των ανθρώπων, τόσο στη Νότια Αφρική, όσο και διεθνώς.

Γεννήθηκε το 1931 στο Κλέρκσντορπ, Τρανσβαάλ, Νότια Αφρική, έγινε ο πρώτος μαύρος Αγγλικανικός Αρχιεπίσκοπος τόσο του Κέιπ Τάουν όσο και του Γιοχάνεσμπουργκ.

Έγινε γνωστός ως η φωνή των άφωνων Μαύρων της Νότιας Αφρικής και είχε υποστηρίξει το οικονομικό μποϋκοτάζ ενάντια στη χώρα του ως μέσο πίεσης, ενώ παράλληλα ενθάρρυνε συνεχώς τη συμφιλίωση μεταξύ των διαφόρων φατριών που σχετίζονταν με το απαρτχάιντ.

Όταν ο Νέλσον Μαντέλα εξελέγη ο πρώτος Μαύρος πρόεδρος του έθνους – διόρισε τον Τουτού πρόεδρο της Επιτροπής Αλήθειας και Συμφιλίωσης.

Στο έργο του για τα ανθρώπινα δικαιώματα, ο Τουτού διατύπωσε το στόχο του ως «μια δημοκρατική και δίκαιη κοινωνία χωρίς φυλετικές διακρίσεις», και διατύπωσε αιτήματα για την ολοκλήρωσή του, συμπεριλαμβανομένων της ισότητας των πολιτικών δικαιωμάτων για όλους, ενός κοινού συστήματος εκπαίδευσης και της παύσης της αναγκαστικής απέλασης.

Εκτός από το βραβείο Νόμπελ, ο Τουτού έχει τιμηθεί με πολυάριθμα βραβεία, όπως το Βραβείο Pacem in Terris, το βραβείο Διακεκριμένης Ανθρωπιστικής Υπηρεσίας του Επισκόπου Τζον T. Γουόκερ, το Βραβείο Ηγεσίας Λίνκολν και το Βραβείο Γκάντι για την Ειρήνη.

Οι κυριότερες ημερομηνίες στη ζωή του

Ο Νοτιοαφρικανός αγγλικανός αρχιεπίσκοπος Ντέσμοντ Τούτου, νομπελίστας Ειρήνης και ήρωας του αγώνα κατά του απαρτχάιντ, πέθανε σήμερα σε ηλικία 90 ετών, ανακοίνωσε ο πρόεδρος της χώρας Σίριλ Ραμαφόσα.

Οι ημερομηνίες-κλειδιά της ζωής του.

1931: Γεννιέται στην Κλάρκσντορπ, περίπου 170 χιλιόμετρα δυτικά του Γιοχάνεσμπουργκ.

1943: Η οικογένεια Τούτου, που μέχρι τότε ανήκε στους μεθοδιστές, εντάσσεται στην αγγλικανική εκκλησία.

1947: Παθαίνει φυματίωση ενώ φοιτά σε δευτεροβάθμιο σχολείο κοντά στη Σοφίαταουν, στο Γιοχάνεσμπουργκ. Αποκτά φιλική σχέση με ιερέα και γίνεται βοηθός του στην εκκλησία μετά την ανάρρωσή του.

1948: Το Εθνικό Κόμμα –η παράταξη της λευκής μειοψηφίας– επιβάλλει το απαρτχάιντ, το καθεστώς των φυλετικών διακρίσεων, ενόψει των εκλογών του 1948. Κερδίζει την αναμέτρηση χάρη στην υποστήριξη των ψηφοφόρων της λευκής μειονότητας που επιθυμούν διακαώς να διατηρήσουν την κυριαρχία τους επί της πλειοψηφίας των μαύρων.

1955: Παντρεύεται τη Λέα. Αρχίζει να διδάσκει σε γυμνάσιο του Γιοχάνεσμπουργκ, όπου γυμνασιάρχης είναι ο πατέρας του.

1958: Εγκαταλείπει το σχολείο, αρνούμενος να γίνει μέρος ενός συστήματος διδασκαλίας που προωθεί την ανισότητα σε βάρος των μαύρων μαθητών. Γίνεται ιερέας.

1962: Μεταναστεύει στη Βρετανία για να σπουδάσει θεολογία στο King’s College του Λονδίνου.

1966: Επιστρέφει στη Νότια Αφρική. Αρχίζει να διδάσκει θεολογία σε ιεροσπουδαστήριο στο Ίστερν Κέιπ. Αρχίζει να κάνει γνωστές τις απόψεις του, την εναντίωσή του στο απαρτχάιντ.

1975: Γίνεται ο πρώτος μαύρος αγγλικανός αρχιμανδρίτης του Γιοχάνεσμπουργκ.

1980: Με την ιδιότητα του γενικού γραμματέα του Συμβουλίου των Εκκλησιών της Νότιας Αφρικής, ο Ντέσμοντ Τούτου είναι επικεφαλής του κλιμακίου των ιεραρχών που επισκέπτεται τον πρωθυπουργό Πίτερ Βέλεμ Μπόθα για να τον καλέσει να βάλει τέλος στο απαρτχάιντ. Αν και η συνάντηση δεν έχει κανένα πρακτικό αντίκρισμα, θα σηματοδοτήσει μια ιστορική στιγμή: την καταγγελία του καθεστώτος του φυλετικού διαχωρισμού από έναν ηγέτη των μαύρων μπροστά στον επικεφαλής της κυβέρνησης των λευκών. Έξαλλη, η κυβέρνηση προχωρά στην κατάσχεση του διαβατηρίου του Τούτου.

1984: Βραβεύεται με το Νόμπελ Ειρήνης για τις προσπάθειές του να τερματιστεί το σύστημα κυριαρχίας της λευκής μειονότητας επί της μαύρης πλειοψηφίας.

1985: Γίνεται ο πρώτος μαύρος αρχιεπίσκοπος Γιοχάνεσμπουργκ. Τάσσεται δημόσια υπέρ του μποϊκοτάζ της Νότιας Αφρικής και της εκστρατείας πολιτικής ανυπακοής προκειμένου να πέσει το απαρτχάιντ.

1986: Γίνεται ο πρώτος μαύρος που διορίζεται αρχιεπίσκοπος Κέιπ Τάουν και επικεφαλής της Αγγλικανικής Εκκλησίας Νότιας Αφρικής. Μαζί με άλλους πνευματικούς ηγέτες, μεσολαβεί για την επίλυση διαφορών μεταξύ μαύρων διαδηλωτών και των κυβερνητικών δυνάμεων ασφαλείας.

1990: Ο πρόεδρος Φρέντρικ Βίλεμ ντε Κλερκ νομιμοποιεί το Αφρικανικό Εθνικό Κογκρέσο (ANC). Ανακοινώνει το σχέδιό του να αποφυλακίσει τον Νέλσον Μαντέλα.

1991: Νόμοι του απαρτχάιντ και ρατσιστικοί περιορισμοί ακυρώνονται. Ξεκινούν συνομιλίες ανάμεσα στο κράτος και 16 οργανώσεις που δίνουν αγώνα εναντίον του καθεστώτος των φυλετικών διακρίσεων.

1994: Αφού ο Μαντέλα καταγάγει σαρωτική νίκη στο τιμόνι του ANC στις πρώτες δημοκρατικές εκλογές στη χώρα, ο Τούτου εισηγείται τον όρο «έθνος του ουράνιου τόξου» με τον οποίο περιγράφει την ένωση των πολλών και διαφόρων φυλών της Νότιας Αφρικής μετά το απαρτχάιντ.

1994: Ο Νέλσον Μαντέλα ζητεί από τον Ντέσμοντ Τούτου να αναλάβει πρόεδρος της υπό σύσταση Επιτροπής Αλήθειας και Συμφιλίωσης. Στον ρόλο αυτό θα ακούσει, θα καταγράψει και, σε ορισμένες περιπτώσεις, θα δώσει αμνηστία σε δράστες κατάφωρων παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων επί των ημερών του απαρτχάιντ.

1996: Αποσύρεται από τα ιερατικά καθήκοντά του για να επικεντρωθεί αποκλειστικά στο έργο του στην επιτροπή. Συνεχίζει τον ακτιβισμό του, τασσόμενος υπέρ της ισότητας και υπέρ της συμφιλίωσης. Του απονέμεται ο τίτλος του επίτιμου αρχιεπισκόπου.

1997: Ενημερώνεται για τη διάγνωση πως έχει καρκίνο του προστάτη. Θα χρειαστεί έκτοτε νοσηλεία και θεραπεία αρκετές φορές.

2011: Ο Δαλάι Λάμα ανακοινώνει την ίδρυση της ετήσιας Ομιλίας για τη Διεθνή Ειρήνη Ντέσμοντ Τούτου. Αλλά το κάνει μέσω δορυφορικής βιντεοσύνδεσης, αφού η κυβέρνηση της Νότιας Αφρικής δεν του δίνει βίζα ώστε να είναι παρών ο πνευματικός ηγέτης των θιβετανών.

2013: Ο Τούτου ξεσπά εναντίον του ANC. Λέει πως δεν μπορεί πλέον να ψηφίζει το κόμμα αυτό, διότι δεν αντιμετώπισε όπως όφειλε την ανισότητα, τη βία, τη διαφθορά.

2013: Ο επίτιμος αρχιεπίσκοπος, για πολλούς η «ηθική πυξίδα» της Νότιας Αφρικής, εκφράζεται υπέρ των δικαιωμάτων των ομοφυλοφίλων δηλώνοντας πως «ποτέ του δεν θα λάτρευε έναν ομοφοβικό θεό».

2021: Ο Τούτου, εμφανώς με εύθραυστη υγεία, οδηγείται με αναπηρικό αμαξίδιο –μολαταύτα, χαμογελαστός– στην παλιά του ενορία, στον καθεδρικό ναό του Αγίου Γεωργίου στην Κέιπ Τάουν, ο οποίος αποτελούσε άλλοτε καταφύγιο για διωκόμενους αγωνιστές κατά του απαρτχάιντ, όπου τελείται ειδική λειτουργία για τα 90ά του γενέθλια.

26η Δεκεμβρίου 2021: Αφήνει την τελευταία του πνοή στο Κέιπ Τάουν, στα 90 του χρόνια.

Θρήνος στη Νότια Αφρική για τον θάνατο του Ντέσμοντ Τούτου

Το Δημαρχείο του Κέιπ Τάουν και άλλα ορόσημα σε όλη την πόλη της Νότιας Αφρικής φωτίστηκαν με μωβ ως φόρο τιμής στον Αρχιεπίσκοπο Ντέσμοντ Τούτου, το σύμβολο κατά του απαρτχάιντ που πέθανε σε ηλικία 90 ετών.

Ένας ακούραστος ακτιβιστής, ο Τούτου κέρδισε το Νόμπελ Ειρήνης το 1984 για τον αγώνα του κατά των φυλετικών διακρίσεων στη χώρα του και υπέρ των δικαιωμάτων των μαύρων.

Ο Τούτου, ο οποίος είχε αποσυρθεί σε μεγάλο βαθμό από τη δημόσια ζωή τα τελευταία χρόνια, έμεινε στη μνήμη για το χιούμορ του και το χαρακτηριστικό του χαμόγελο. Αλλά πάνω από όλα για τον ακούραστο αγώνα του ενάντια στην αδικία.

Ο Πρόεδρος της Νότιας Αφρικής Σίριλ Ραμαφόσα τον αποκάλεσε άνθρωπο «εξαιρετικής διανόησης, ακεραιότητας και αήττητο ενάντια στις δυνάμεις του απαρτχάιντ».

«Εκείνος (ο Αρχιεπίσκοπος Desmond Tutu, επιμ.) γνώριζε στην ψυχή του ότι το καλό θα θριαμβεύσει επί του κακού, ότι η δικαιοσύνη θα επικρατούσε επί της ανι σότητας και ότι η συμφιλίωση θα επικρατούσε της εκδίκησης και των αντιποίνων. Ήξερε ότι το απαρτχάιντ μια μέρα θα τελείωνε και ότι η δημοκρατία θα ερχόταν», δήλωσε ο πρόεδρος της Νότιας Αφρικής, Σιρίλ Ραμαφόσα.

Ο Τούτου επινόησε τον όρο «Έθνος του Ουράνιου Τόξου» για να περιγράψει τη Νότια Αφρική όταν ο Νέλσον Μαντέλα έγινε ο πρώτος μαύρος πρόεδρος της χώρας το 1994.

Και αποσύρθηκε το 1996 για να ηγηθεί ενός οδυνηρού ταξιδιού στο βάναυσο παρελθόν της Νότιας Αφρικής ως επικεφαλής της Επιτροπής Αλήθειας και Συμφιλίωσης, η οποία αποκάλυψε τη φρίκη του απαρτχάιντ.

Κάτοικοι του Σοβέτο συγκεντρώθηκαν κοντά στο σπίτι του για να του πουν ένα τελευταίο αντίο.

«Όπως γνωρίζετε, αυτός ο δρόμος είναι ο μόνος δρόμος στον κόσμο που έζησαν δύο νομπελίστες Ειρήνης, μπορείτε να φανταστείτε εμάς, τους γείτονες, είμαστε πραγματικά συγκινημένοι με το θάνατό του».

Ο αρχιεπίσκοπος βρισκόταν σε εξασθενημένη κατάσταση για αρκετούς μήνες και πέθανε στις 7:00 π.μ., σύμφωνα με κάποιους συγγενείς του.

Η κηδεία του έχει οριστεί για την 1η Ιανουαρίου, ανακοίνωσε το ίδρυμά του.

Οι ειδήσεις της Πιερίας με ένα κλικ.