Ο στόχος του συνδέσμου είναι να ‘ενημερώσει’, να ‘προετοιμάσει’, να ‘εκπαιδεύσει’ την παγκόσμια κοινότητα για τις μεγάλες αλλαγές που πρόκειται  να λάβουν χώρα στο μέλλον.

Οι αλλαγές εμπεριέχουν τη ριζική ανασυγκρότηση του κοινωνικού γίγνεσθαι. Είναι ένα όραμα που ‘προσκαλεί’ αλλά και ‘προκαλεί’ τους πολίτες προς μία συνολική και καθολική αναγέννηση ως χώρας και κουλτούρας.

Αυτό το όραμα παρουσιάζεται ως μία ιδεολογία που προέρχεται από τα σπάργανα της σημερινής διαλυμένης κοινωνίας.

Ενάντια στον όλεθρο που έχει σημειωθεί, προσκαλεί τους πολίτες αμυδρά να εμπιστευτούν την δυναμικότητα του. Είναι όραμα ‘πλασμένο’ μέσα από υπάρχουσες διεργασίες μίας πληγωμένης παγκόσμιας κοινωνίας, που αναζητεί με πόθο την χαμένη ελπίδα!

Η αλήθεια είναι πως δεν μπορεί κανείς να αμφισβητήσει τα πολλά οφέλη που γίνονται εφικτά μέσα από την τεχνολογία.

Η χρήστη του ίντερνετ, τα κοινωνικά μέσα δικτύωσης, οι ηλεκτρονικές αγορές, τα φιλικά προς το περιβάλλον μέσα μεταφοράς που μειώνουν την ρύπανση με ανακυκλώσιμες πηγές ενέργειας, κλπ, είναι μόλις μερικά επιτεύγματα που έχουν δημιουργήσει σημαντικά οφέλη που όλοι μας απολαμβάνουμε.

Όμως, οι πολιτικές και κοινωνικές διεργασίες που απαιτούνται για την εύφορη αποδοχή και υλοποίηση αυτών των τεχνολογικών επιτευγμάτων δεν παραμένουν στάσιμες αλλά εξελίσσονται. Συγκριμένα, οι τεχνολογίες μεταμορφώνονται μέσα από την πληθωρικότητα της γνώσης αλλά παράλληλα θέλουν και να μεταμορφώνουν! Θέλουν να μεταμορφώνουν σε βαθμό που η παραδοσιακή έννοια της συμμετοχής στο κοινωνικό σύνολο αλλάζει την ίδια της την δομή.

Σε ένα από τα πρόσφατα διαφημιστικά σποτάκια, που δημοσιεύτηκαν, ο Σύνδεσμος Παγκόσμιας Οικονομίας κάνει αναφορά στην ‘ευτυχία’ αλλά και στην απουσία της προσωπικής περιουσίας. Συγκεκριμένα, η πρώτη μόλις εικόνα που εμφανίζεται περιέχει το πραγματικά μυστηριακό μήνυμα: ‘Δεν θα έχεις τίποτα και θα είσαι χαρούμενος’.

Ας αναρωτηθούμε λοιπόν τα παρακάτω ερωτήματα

• Γιατί κάποιος να μην έχει ‘τίποτα’ και να είναι ‘χαρούμενος’; Έχει βρει μήπως εκείνη την υπέρτατη εσωτερική γαλήνη;
• Ποια είναι η βάση επάνω στην οποία στηρίζεται η ισοπέδωση της ανθρώπινης περιουσίας για την οποία κάποιος αγωνίσθηκε;

Η απουσία της προσωπικής περιουσίας με βάση τα οφέλη της κοινωνίας δεν είναι καινούργια ιδέα. Αντίθετα, είναι βασική αρχή στην οποία ακραίες ιδεολογικές αντιλήψεις στηρίχθηκαν στη διάρκεια της ανθρώπινης ιστορίας.

Στην ακραία τους μορφή η εφαρμογή τέτοιων ιδεολογιών αγνόησε την ιδιαιτερότητα του ανθρώπου.

Θέλησαν  να δημιουργήσουν έναν διαφορετικό κόσμο με βάση το ‘κοινό όφελος.’ Έτσι, οι προσωπικοί αγώνες έπρεπε να διευθετηθούν με βάση συγκεκριμένες δομές που μία ανώτερη εξουσία θα αποφάσιζε γι’ αυτούς χωρίς τη συμμετοχή τους.

Η παρουσίαση ενός τέτοιου οράματος, όπως γνωστοποιείται από τον Παγκόσμιο Σύνδεσμο Οικονομίας, θα πρέπει να μας κάνει να προβληματιστούμε σοβαρά για όλα εκείνα που φαίνονται να έρχονται στον δρόμο μας.

Σε αυτό το ανερχόμενο καινούργιο πλαίσιο, που ανατρέπει προηγούμενες συμπεριφορές, η συσσώρευση της τεχνολογίας δεν γίνεται μόνο μέσο ‘βελτιστοποίησης’ αλλά και συνάμα μέσο διαμόρφωσης καινούργιων δομών που θα έχουν καταλυτική επιρροή για τον άνθρωπο.

Αυτή η ηγετική φορά που στόχο έχει την επαναστατική αλλαγή υποθάλπει τη δημιουργία ενός διαφορετικού αφηγήματος που τώρα γίνεται μόλις μερικώς αντιληπτό.

Η δύναμη της τεχνολογίας δεν υπάρχει απλά στα οφέλη αλλά και στο σύστημα που την στηρίζει και στην οποία ο άνθρωπος θα πρέπει να συμμορφωθεί γιατί διαφορετικά δεν θα μπορέσει να έχει μία ομαλή συνέχεια στην ζωή του.

Για παράδειγμα, η αντικατάσταση του ανθρώπινου δυναμικού μέσα από την τεχνολογία φαίνεται πως σε μεγάλο βαθμό θα αντικατασταθεί με την ρομποτική και την νανοτεχνολογία.  Η τεχνολογία δεν γίνεται απλά καθοδηγήσιμη από τους ανθρώπους αλλά μάλιστα έχει τη δύναμη να καθοδηγεί τον άνθρωπο. Η τεχνολογία δεν εξελίσσεται αλλά εξελίσσει τις ανθρώπινες συμπεριφορές με βάση τα δικά της κριτήρια.

Αν το σύνολο της ζωής μας καθοδηγούταν από τις εξελίξεις της τεχνολογίας τότε ίσως σταδιακά η δυσκολία της αλλαγής να γινόταν μία διαχειρίσιμη διαδικασία προσαρμογής.

Όμως, το πλαίσιο που εμφανίζεται μπροστά μας είναι ένα καινούργιο όραμα για ανασυγκρότηση που δεν περιορίζεται μόνο στην τεχνολογία! Μάλλον διεισδύει πολύ βαθύτερα σε ζωτικές δομές που έχουν να κάνουν με το νόημα και την αξία της ζωής του ανθρώπου.

Η ροπή της τεχνολογίας μπορεί να φαίνεται πως είναι ανεξάρτητη ως προς την καταγωγή και τον προορισμό της. Όμως, δεν μπορεί παρά να σμιλεύεται συνεχώς στα στρώματα εκείνων των ισχυρών  διενέξεων που θέλουν και μπορούν να αποφασίζουν για την ακριβή εξέλιξη της πορεία της.

Αυτό σημαίνει πως η αντικατάσταση συνήθων  πρακτικών μέσω της τεχνολογίας μετουσιώνει μία Νέα Εποχή για το ‘πως’ η κοινωνία θα μπορούσε να λειτουργεί διαφορετικά ώστε να βελτιστοποιείται στη σύσταση και οργάνωση της. Συγκεκριμένα, πως θα μπορούσε να γίνεται όλο και περισσότερο παραγωγική.

Αυτή η αυξανόμενη ανάγκη δεν είναι τόσο ‘αφελής’. Μετουσιώνει στο πέρασμα της συμπεριφορές που εκδηλώνονται ‘σήμερα’ αλλά και συμπεριφορές που θα πρέπει να εκδηλωθούν στο ‘μέλλον’. Χωρίς να υπάρχει αυτή η προσαρμογή η μετεξέλιξη αυτής της δεν μπορεί να ωριμάσει και να υλοποιηθεί.

Αν και το συγκεκριμένο βίντεο που αναφέρεται στη συγκεκριμένη ιδέα αποσύρθηκε εξαιτίας της ευρύτερης ανησυχίας και υποψίας που προκάλεσε, το βιβλίο του Κλάους Σουάμπ (Klaus Schwab) ‘Επανεκκίνηση’ παρουσιάζει αμυδρά όλα αυτά που θα μπορούσαν να αναδιαμορφώσουν τη σημερινή κοινωνία σε ένα μεταγενέστερο και συνάμα  ‘εξελικτικό’ στάδιο.

Αν και τα οφέλη της υπηρεσίας της τεχνολογίας είναι αρκετά, υπάρχει ωστόσο επίμονα ένα είδος ανταγωνισμού για τη μετεξέλιξη της ίδιας συμπεριφοράς του ατόμου που δεν είναι κατανοητή από τον απλό πολίτη.

Η τεχνολογία δεν επιτρέπει μόνο την αλλαγή αλλά και μετουσιώνει μία καταλυτική νέα δομή που αφορά την ίδια σημασία της συμμετοχής του ατόμου στα ‘κοινά’. Συγκεκριμένα, όχι μόνο ‘ανταγωνίζεται’ αλλά και ‘αντιπαλεύεται’ παλαιότερες πρακτικές.

Προς το παρόν, η ‘καθοδηγητική’ συμβολή της τεχνολογίας δεν παρουσιάζεται όταν την χρησιμοποιούμε στην καθημερινότητά μας.Όμως, παίρνει σώμα και οστά όταν η πληροφορία συγκεντρώνεται σαν μία ενιαία μάζα.

Οι αρνητικές συνέπειες εμφανίζονται ιδιαίτερα όταν η ενημέρωση χειραγωγείται. Δηλαδή, όταν η πληροφορία και η γνώση γίνονται εκμεταλλεύσιμα στοιχεία τότε η συμπεριφορά της τεχνολογίας πραγματικά εμφανίζει τους κυνόδοντές της.

Είναι μεγάλος ο αγώνας που απαιτείται σήμερα με όλα αυτά που συμβαίνουν από όλους εκείνους που θα ήθελαν να θεωρούν τους εαυτούς τους ‘ευσυνείδητους’.

Αν κάποιοι νομίσουν πως θα είναι ευτυχισμένοι αν δεν έχουν ‘τίποτα’ τότε ας κοιτάξουν πίσω στην ιστορία και θα καταλάβουν τις επιπτώσεις σημαντικών αποφάσεων που δημιούργησαν ριζικές τομές στην ανθρωπότητα. Ξεκίνησαν με μεγάλη όρεξη προς την διεκπεραίωση ενός μεγάλου οράματος. Θέλησαν να βελτιώσουν ριζικά το κοινωνικό σύνολο βάζοντας σταθερές γραμμές που δεν θα μπορούσαν να κλονιστούν με καμία δύναμη.

 Όμως αυτοί οι ίδιοι που εμπιστεύτηκαν τους εαυτούς τους σε μία τέτοια ανάπτυξη και εξέλιξη τελικά αγνόησαν πως θα ερχόταν η μεγάλη στιγμή που δεν θα μπορούσαν να χαλιναγωγήσουν εκείνες τις πανίσχυρες επιθυμίες που συνοδεύονταν με την άσκηση της πολιτικής, κοινωνικής αλλά και τεχνολογικής εξουσίας.

Ο στόχος αυτής της εξουσίας, αν και ξεκίνησε προς την κατεύθυνση της ‘βελτίωσης’, τελικά έχασε τον δρόμο της στα πλοκάμια της ολοκληρωτικής ‘εκμετάλλευσης’.

The post “Δεν θα έχεις τίποτα και θα είσαι χαρούμενος” – Άρθρο του Στέφανου Δ. Αβακιάν appeared first on Eptanews.gr.

Είναι μία αφήγηση που δεν είναι εύκολα κατανοήσιμη για τον κοινό πολίτη. Αφορά την εξέλιξη της οικονομίας καθώς και των ευρύτερων πολιτικών και κοινωνικών καταστάσεων για τα επόμενα χρόνια.

Η ιδέα της ‘επανεκκίνησης’ είναι σημαντική έννοια. Περιέχεται στην καρδιά του Παγκόσμιου Οικονομικού Συνδέσμου (World Economic Forum). Ο στόχος του συγκεκριμένου φορέα εμφανίζεται ως ‘ενημερωτικός’ αλλά και ‘διαμορφωτικός’. Δημιουργεί ευκαιρίες για συζήτηση και διάλογο ανάμεσα σε μεγάλους οικονομικούς φορείς και κυβερνητικές οργανώσεις.

Η συζήτηση που λαμβάνει χώρα στα μέσα δικτύωσης αλλά και από την επίσημη ιστοσελίδα του φορέα σχετικά με την οικονομία και τις κοινωνικές αλλά και ευρύτερες αλλαγές που πρέπει να γίνουν περιέχουν προβλέψεις. Οι προβλέψεις είναι σημαντικές γιατί δημιουργούν ένα έντονο στίγμα προειδοποίησης στον αναγνώστη ώστε να προετοιμαστεί κατάλληλα. Όμως αυτές οι προβλέψεις δεν έχουν στόχο να ενημερώσουν πληροφοριακά δήθεν μόνο αλλά και να προϊδεάσουν.

Ακόμα και αν οι συζητήσεις που γίνονται με βάση την δραστηριότητα του συγκεκριμένου φορέα φαίνεται να αφορούν μόνο τους ‘ειδικούς’, το αξιοσημείωτο γεγονός είναι πως είτε ‘άμεσα’ είτε έμμεσα’ ο συγκεκριμένος φορέας πλέκει ένα ιδιαίτερο παγκόσμιο εγκώμιο με την παρουσία του. Συγκεκριμένα, ο ρόλος του διαμορφώνει την άμεση ανάγκη για ενημέρωση αλλά συνάμα την προετοιμασία μιας διαφορετικής και ανερχόμενης πραγματικότητας που αφορά το παγκόσμιο γίγνεσθαι.

Ο ιδρυτής του οικονομικού φορέα Κλάους Σουάμπ (Klaus Schwab) δημοσίευσε πρόσφατα το βιβλίο του με τίτλο ‘Επανεκκίνηση’.

Σε αυτό παρουσιάζονται δύο σημαντικά στοιχεία. Το πρώτο είναι η περιγραφή της κατάστασης που προέρχεται από τις άμεσες αρνητικές συνέπειες της πανδημίας. Συγκεκριμένα, αναφέρεται στο θέμα της ‘τάξης μεγέθους’ της πανδημίας και στις αλυσιδωτές αντιδράσεις που δημιουργούνται ως συνέπεια αυτής της κατάσταση.

Το δεύτερο σημείο αφορά την παρουσίαση ενός ευρύτερου οράματος για το πως αυτή η κρίση θα πρέπει να αντιμετωπιστεί μέσα από ανάλογες συνεργασίες. Έτσι λοιπόν, ο Παγκόσμιος Οικονομικός Σύνδεσμος και δια του βιβλίου του ιδρυτή του κάνει συγκεκριμένες προτάσεις για το ‘τί’ θα πρέπει να γίνει και για το ‘πώς’ θα πρέπει να γίνει.

Η γλώσσα που χρησιμοποιείται στο βιβλίο είναι εύκολα αναγνώσιμη. Το αξιοσημείωτο στοιχείο που θα πρέπει να το προσέξει ο καθημερινός πολίτης, όμως, είναι πως παρουσιάζει το ευρύτερο όραμα για μία συστηματική αναδιάρθρωση της παγκόσμιας ανθρώπινης κοινότητας.

Σε αυτό το ακριβές όραμα χτίζεται κρίκο με κρίκο η αφήγηση που αφορά την έννοια της προσωπικής ευθύνης, το κοινωνικό συμβόλαιο, την τέταρτη τεχνολογική επανάσταση, περιβαλλοντικούς κινδύνους, την παγκόσμια ανεργία, την αντιμετώπιση της ανεργίας μέσω της τεχνολογίας, κλπ.

Αν και οι παραπάνω θεματικές έννοιες μπορεί να φαίνονται συμβατές γιατί θέλουν να αναδιαμορφώσουν το κοινωνικό γίγνεσθαι όλης της ανθρωπότητας, την ίδια στιγμή πλάθουν ένα καινούργιο κοινωνικό, πολιτικό, τεχνολογικό πλαίσιο στο οποίο ο απλός πολίτης θα πρέπει να αλλάξει συμπεριφορές και νοοτροπίες.

Συγκεκριμένα, αυτές οι νοοτροπίες θα πρέπει να συμμορφωθούν με τις αναδυόμενες ανάγκες που θα δημιουργηθούν στην διάρκεια των επόμενων ετών.

Η αναφορά μου στην έννοια της ‘επανεκκίνησης’ δεν αφορά την λεκτική σημασία του όρου σαν ‘έννοια’ αλλά περισσότερο την συμβολική σημασία. Συγκεκριμένα, την ζωτική έννοια της αναδιάρθρωσης ως μία παγκόσμια διαδικασία ‘βελτίωσης’.

Ο καθημερινός πολίτης δεν έχει την ευκαιρία να εκτιμήσει την αξία αυτής της προσπάθειας για μία συστηματική προσέγγιση που αφορά σημαντικές δομές στην κοινωνία που τώρα γνωρίζουμε. Όμως, θα πρέπει να ξέρει πως οι δομές οσονούπω θα εξελιχθούν σε πρακτικές που δεν θα είναι πραγματικά αναγνωρίσιμες για αυτό που θα αντιπροσωπεύουν.

Για παράδειγμα, η μετάβαση σε ένα καινούργιο πλαίσιο ζωής, που θα οργανώνεται με βάση μια(ς) καινούργιας πλατφόρμας παγκόσμιας συνεργασίας, φαίνεται αρεστή και δελεαστική ως έννοια. Όμως, οι πιο συγκεκριμένες τεχνικές δομές που θα απαρτίζουν το ‘πολιτικό’, ‘νομικό’, και ‘οικονομικό’ πλαίσιο αυτών των συνεργασιών δεν θα είναι εύκολα προβλέψιμες ή αντιμετωπίσιμες. Αντίθετα, η διαμόρφωση τους και η διαχείρισή τους (με ό,τι αυτό μπορεί να σημαίνει), θα εξαρτάται από εκείνους τους φορείς στους οποίους θα έχει ανατεθεί η σχετική αρμοδιότητα.

Η συμμετοχή του απλού καθημερινού πολίτη θα διαμορφώνεται μόνο μέσω της εμπλοκής των φορέων των οποίων η πολυπλοκότητα, σύσταση, λειτουργία θα είναι περισσότερο ‘αυτόνομη’ απ’ ό,τι μπορεί να παρουσιάζεται.

Η μετάθεση του κέντρου αποφάσεων σε έναν οργανισμό ή φορέα περιέχει την έννοια της ανεξαρτησίας του πολίτη ή την μεταφορά ευθυνών. Όμως, αυτή η μεταφορά αδυνατίζει την ίδια την έννοια της προσωπικής συμμετοχής. Αυτό συμβαίνει γιατί το πλαίσιο στο οποίο παρουσιάζεται μία διαδικασία από τον φορέα αναπόφευκτα ενισχύει το κέντρο δύναμης του φορέα και όχι του πολίτη.

Αυτή η διαδικασία από μόνη της δεν είναι αρνητική. Όμως, γίνεται αρνητική όταν η θέση και ο ρόλος του συγκεκριμένου φορέα αρχίζει να εφάπτεται σε ένα μεγαλύτερο πλαίσιο του οποίου η συνολικότατα φαίνεται ως ‘απλή’ αλλά παραμένει τρομερά πολύπλοκη ως ‘σύσταση’ και ως ‘λειτουργία’.

Τα λιγότερα κέντρα αποφάσεων οποιουδήποτε συστήματος φαίνεται να δημιουργούν την απλοποίηση ενός συστήματος. Όμως, στην πραγματικότητα δημιουργούν ένα καινούργιο πλαίσιο στο οποίο οι μερικές προσθέσεις αποκτούν μία αυτόνομη ή ανεξάρτητη λειτουργία που δεν ευνοούν τα συμφέροντα της κοινωνίας αλλά τα συμφέροντα του φορέα.

Αν και η αναφορά στην ‘επανεκκίνηση’ είναι ενδιαφέρουσα, όχι μόνο λεκτικά αλλά και σημειολογικά, το σίγουρο είναι πως βρισκόμαστε προ των πυλών μία καινούργιας εποχής που σίγουρα θα πάρει σάρκα και οστά τα επόμενα χρόνια.

Πιστεύω, πως η σημερινή δική μας αφύπνιση, όσον αφορά την κατανόηση των παραπάνω καταστάσεων αλλά και εννοιών, είναι μία σημαντική διεργασία που πρέπει να γίνει. Αφορά τους παρεμφερείς διφορούμενους συσχετισμούς που ίσως να εμφανίζονται ως ‘απλοϊκοί’, όμως δεν είναι.

Είναι η προσωπική μου πεποίθηση πως σαν κοινωνία πρέπει να αποκτήσουμε την ατομική αλλά και συλλογική δυνατότητα της κατανόησης για αυτό το συγκεκριμένο όραμα της ‘επανεκκίνησης’. Θα είναι σημαντικό να ξέρουμε (α) από πού πραγματικά προέρχονται οι ανερχόμενες παγκόσμιες αλλαγές με βάση την συστηματικότητά τους και (β) από πού πηγάζει η ιδιαίτερη επικοινωνιακή τους οξυδέρκεια που θα καλεί όλο και περισσότερο τους πολίτες να εμπιστευτούν στις αλλαγές και μεταρρυθμίσεις που θα προτείνονται.

του Δρ. Στέφανου Δ. Αβακιάν

The post Η ανερχόμενη «Επανεκκίνηση» – Άρθρο του Στέφανου Αβακιάν appeared first on Eptanews.gr.